Ví dụ thực tế về Doanh nghiệp — Trang 5

Kiến nghị về kết quả lựa chọn nhà thầu gửi trong 10 ngày kể từ ngày kết quả được đăng trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. Theo khoản 2 Điều 138 Nghị định 214/2025/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 349/2026/NĐ-CP), có hai đường: 1) Gửi chủ đầu tư, chủ đầu tư trả lời trong 7 ngày làm việc. Không đồng ý hoặc quá hạn không trả lời thì trong 5 ngày làm việc gửi tiếp lên bộ phận thường trực của Hội đồng giải quyết kiến nghị. 2) Gửi thẳng bộ phận thường trực của Hội đồng. Hội đồng trả lời trong 30 ngày kể từ ngày được thành lập, vụ phức tạp kéo dài thêm tối đa 10 ngày. Gửi cùng lúc cả hai nơi thì Hội đồng giải quyết. Điều kiện được xem xét (khoản 2 Điều 137): là nhà thầu đã dự gói đó; đơn do đại diện hợp pháp ký hoặc ký số trên Hệ thống; nội dung về kết quả đánh giá hồ sơ dự thầu; chưa khởi kiện, khiếu nại, tố cáo; nộp chi phí trong 2 ngày làm việc sau khi được thông báo. Giá dự thầu dưới 50 tỷ đồng thì chi phí là 0,03%, tối thiểu 5 triệu đồng (khoản 8 Điều 14), được hoàn lại nếu kiến nghị đúng. Kiến nghị về hồ sơ mời thầu gửi chủ đầu tư chậm nhất 3 ngày làm việc trước thời điểm đóng thầu. Đang giải quyết mà nhà thầu khởi kiện, khiếu nại thì việc giải quyết kiến nghị chấm dứt ngay (khoản 2 Điều 89 Luật Đấu thầu 22/2023/QH15).Nguồn: Khoản 2 Điều 137, Điều 138 Nghị định 214/2025/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 349/2026/NĐ-CP); khoản 8 Điều 14 Nghị định 214/2025/NĐ-CP; khoản 2 Điều 89 Luật Đấu thầu 22/2023/QH15

Doanh nghiệp chuyển đổi từ hộ kinh doanh được hỗ trợ cả về thuế lẫn thủ tục. 1) Thuế TNDN: doanh nghiệp lập mới từ hộ kinh doanh, doanh thu năm không quá 50 tỷ đồng, được miễn thuế TNDN 02 năm liên tục kể từ khi có thu nhập chịu thuế (khoản 4 Điều 15 Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15, áp dụng từ kỳ tính thuế 2025). Nếu doanh nghiệp đồng thời đủ điều kiện miễn 03 năm cho doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Nghị quyết 198/2025/QH15 thì được chọn mức có lợi nhất (khoản 4 Điều 7 Nghị định 20/2026/NĐ-CP). 2) Thủ tục, phí (Điều 16 Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa 04/2017/QH14; Điều 15, 16, 19 Nghị định 80/2021/NĐ-CP): • Tư vấn miễn phí hồ sơ thành lập doanh nghiệp. • Miễn lệ phí đăng ký doanh nghiệp lần đầu và phí công bố nội dung đăng ký lần đầu. • Tư vấn miễn phí về thủ tục thuế, kế toán trong 03 năm. Lệ phí môn bài đã bỏ hẳn từ 01/01/2026 (khoản 7 Điều 10 Nghị quyết 198/2025/QH15). Điều kiện: hộ đã đăng ký và hoạt động liên tục ít nhất 12 tháng tính đến ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu (khoản 4 Điều 21 Nghị định 320/2025/NĐ-CP). Nếu chuyển lên công ty TNHH hoặc cổ phần, chủ hộ vẫn chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản với các khoản nợ cũ của hộ, trừ khi có thỏa thuận khác (khoản 3 Điều 16 Luật 04/2017/QH14).Nguồn: Điều 16 Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa 04/2017/QH14; Điều 15, 16, 19 Nghị định 80/2021/NĐ-CP; Điều 15 khoản 4 Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15; Điều 21 khoản 4 Nghị định 320/2025/NĐ-CP; Điều 10 khoản 7 Nghị quyết 198/2025/QH15

Nhà thầu bị cấm khi có hành vi bị cấm tại Điều 16 Luật Đấu thầu 22/2023/QH15. Thời gian cấm từ 6 tháng đến 5 năm (khoản 2 Điều 87), chia ba mức tại khoản 1 Điều 133 Nghị định 214/2025/NĐ-CP: 1) 3 đến 5 năm: hối lộ; lợi dụng chức vụ can thiệp đấu thầu; làm giả hồ sơ, cố ý khai sai năng lực; dàn xếp để một bên trúng thầu. 2) 1 đến 3 năm: thỏa thuận hạn chế cạnh tranh, cố ý không nộp tài liệu năng lực để nhường thầu; cản trở thanh tra, kiểm tra; cố tình kiến nghị sai sự thật; chia nhỏ gói để chỉ định thầu; chuyển nhượng thầu trái phép. 3) 6 tháng đến 1 năm: dự thầu gói mà mình làm tư vấn thiết kế, lập hồ sơ mời thầu hoặc chấm thầu; dự thầu khi người thân của người chấm thầu đứng tên; tiết lộ thông tin đấu thầu chưa công khai. Nhiều hành vi thì cộng dồn thời gian cấm, tối đa 5 năm; thời hiệu xử lý 10 năm kể từ ngày vi phạm. Liên danh có thành viên vi phạm thì thường cả liên danh bị cấm, trừ một số hành vi chỉ cấm riêng thành viên đó. Có 3 quyết định cấm còn hiệu lực thì bộ, tỉnh có thể cấm 5 năm trong phạm vi quản lý; có 5 quyết định của bộ, tỉnh thì Bộ trưởng Bộ Tài chính cấm 5 năm trên toàn quốc. Không đồng ý thì có quyền khởi kiện ra Tòa án (khoản 8 Điều 133).Nguồn: Điều 16, khoản 2 Điều 87 Luật Đấu thầu 22/2023/QH15; Điều 133 Nghị định 214/2025/NĐ-CP

Theo khoản 4 Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, sửa đổi bởi Nghị định 349/2026/NĐ-CP (áp dụng từ ngày ký 09/09/2026), hạn mức chỉ định thầu là: • Dự toán mua sắm không hình thành dự án: không quá 1 tỷ đồng. • Gói tư vấn thuộc dự án: không quá 3 tỷ đồng. • Gói phi tư vấn, hàng hóa, xây lắp, hỗn hợp thuộc dự án: không quá 5 tỷ đồng. Bản gốc của Nghị định 214/2025/NĐ-CP chỉ cho các mức 500 triệu, 800 triệu và 2 tỷ đồng. Gói trong hạn mức đi theo quy trình chỉ định thầu rút gọn (Điều 80): chủ đầu tư gửi dự thảo hợp đồng cho nhà thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, hai bên thương thảo giá, hoàn thiện hợp đồng rồi phê duyệt kết quả. Điều kiện: có kế hoạch lựa chọn nhà thầu được duyệt, có kế hoạch bố trí vốn, có dự toán được duyệt nếu luật chuyên ngành yêu cầu (khoản 2 Điều 79). Nhà thầu vẫn phải có tư cách hợp lệ theo Điều 5 Luật Đấu thầu. Gói hoặc nội dung mua sắm không quá 100 triệu đồng thì thủ trưởng đơn vị tự quyết, chỉ cần hóa đơn, chứng từ đầy đủ (khoản 4 Điều 80). Rủi ro: chia nhỏ dự án, dự toán thành nhiều gói để lọt hạn mức chỉ định thầu là hành vi bị cấm (điểm l khoản 6 Điều 16 Luật Đấu thầu 22/2023/QH15), có thể bị cấm tham gia đấu thầu từ 1 đến 3 năm (điểm b khoản 1 Điều 133 Nghị định 214/2025/NĐ-CP).Nguồn: Khoản 4 Điều 78, khoản 2 Điều 79, Điều 80 Nghị định 214/2025/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 349/2026/NĐ-CP); điểm l khoản 6 Điều 16 Luật Đấu thầu 22/2023/QH15

Có, nhưng chỉ với ba loại giải pháp. Nghị định 94/2025/NĐ-CP (hiệu lực 01/7/2025) lập cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong ngân hàng cho: chấm điểm tín dụng, chia sẻ dữ liệu qua Open API và cho vay ngang hàng (khoản 2 Điều 1). Giải pháp phải (khoản 1 Điều 8): thuộc vùng pháp luật chưa hướng dẫn rõ; có tính đổi mới; có khung quản lý rủi ro và phương án bảo vệ người tiêu dùng; khả thi để đưa ra thị trường sau thử nghiệm. Công ty fintech cần thêm (khoản 2 Điều 8): là pháp nhân hợp pháp tại Việt Nam; người đại diện theo pháp luật, giám đốc có bằng đại học kinh tế, quản trị, luật hoặc CNTT và ít nhất 02 năm quản lý trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng. Riêng cho vay ngang hàng (Điều 11): không phải doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, hệ thống đặt tại Việt Nam, hợp đồng vay không quá 02 năm, giải ngân qua tài khoản ngân hàng hoặc ví điện tử. Thời gian thử nghiệm tối đa 02 năm kể từ khi Ngân hàng Nhà nước cấp Giấy chứng nhận, chỉ trong lãnh thổ Việt Nam (Điều 6), gia hạn mỗi lần không quá 01 năm, tối đa 02 lần (khoản 3 Điều 20). Được vào sandbox chưa có nghĩa là đủ điều kiện kinh doanh chính thức (khoản 2 Điều 5). Sản phẩm ngoài ba nhóm trên phải chờ quy định thử nghiệm của từng ngành theo Điều 21 Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo 93/2025/QH15 (tối đa 03 năm, gia hạn 01 lần).Nguồn: Điều 1 khoản 2, Điều 5 khoản 2, Điều 6, Điều 8, Điều 11, Điều 20 khoản 3 Nghị định 94/2025/NĐ-CP; Điều 21 Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo 93/2025/QH15

Mức bảo đảm dự thầu do hồ sơ mời thầu ấn định, trong khung tại khoản 4 Điều 14 Luật Đấu thầu 22/2023/QH15: • 1% đến 1,5% giá gói thầu: gói xây lắp, hỗn hợp không quá 20 tỷ đồng; gói hàng hóa, phi tư vấn không quá 10 tỷ đồng. • 1,5% đến 3%: các gói còn lại. • 0,5% đến 1,5% tổng vốn đầu tư: khi lựa chọn nhà đầu tư. Ví dụ gói xây lắp 15 tỷ đồng thì bảo đảm từ 150 đến 225 triệu đồng. Bảo đảm dự thầu áp dụng cho đấu thầu rộng rãi, hạn chế, chào hàng cạnh tranh với gói phi tư vấn, hàng hóa, xây lắp, hỗn hợp (khoản 2). Hình thức: đặt cọc, thư bảo lãnh ngân hàng hoặc giấy chứng nhận bảo hiểm bảo lãnh. Hiệu lực bằng hiệu lực hồ sơ dự thầu cộng 30 ngày (khoản 5). Nhà thầu mất bảo đảm nếu (khoản 9): 1) Rút hồ sơ dự thầu sau thời điểm đóng thầu. 2) Từ chối thương thảo trong 5 ngày làm việc, hoặc từ chối hoàn thiện, ký hợp đồng trong 10 ngày (đấu thầu trong nước). 3) Không nộp bảo đảm thực hiện hợp đồng. 4) Có hành vi bị cấm tại Điều 16 hoặc vi phạm dẫn đến hủy thầu. Nhà thầu không trúng được hoàn trả chậm nhất 14 ngày kể từ ngày phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu (khoản 8).Nguồn: Khoản 2, 4, 5, 8, 9 Điều 14 Luật Đấu thầu 22/2023/QH15 (hợp nhất 74/VBHN-VPQH)

Luật Công nghiệp công nghệ số 71/2025/QH15 chia hai mức ưu đãi (Điều 28, 29 có hiệu lực từ 01/7/2025): 1) Sản xuất sản phẩm, cung cấp dịch vụ công nghệ số nói chung: ngành, nghề ưu đãi đầu tư (khoản 1 Điều 28). 2) Sản phẩm, dịch vụ công nghệ số trọng điểm, sản xuất phần mềm, phát triển hệ thống trí tuệ nhân tạo, chip bán dẫn, trung tâm dữ liệu AI là ngành, nghề đặc biệt ưu đãi đầu tư (khoản 2 Điều 28). Dự án khởi nghiệp sáng tạo trong công nghiệp công nghệ số cũng thuộc nhóm này và được ngân sách hỗ trợ một phần chi phí theo mức HĐND tỉnh quy định (Điều 29). Mức thuế TNDN cụ thể (Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15): • Dự án mới sản xuất phần mềm, sản phẩm, dịch vụ công nghệ số trọng điểm, chip, trung tâm dữ liệu AI: thuế suất 10% trong 15 năm, miễn 04 năm, giảm 50% trong 09 năm tiếp theo (điểm b khoản 2 Điều 12, khoản 1 Điều 13, khoản 1 Điều 14). • Dự án mới sản xuất sản phẩm công nghệ số khác: thuế suất 17% trong 10 năm, miễn 02 năm, giảm 50% trong 04 năm tiếp theo (điểm n khoản 2 Điều 12, khoản 4 Điều 13, khoản 2 Điều 14). Dự án sản phẩm công nghệ số trọng điểm, chip, trung tâm dữ liệu AI còn được ngân sách địa phương hỗ trợ chi phí xây nhà máy, hạ tầng, máy móc và ưu tiên về hải quan (khoản 4, 5 Điều 28).Nguồn: Điều 28, 29 Luật Công nghiệp công nghệ số 71/2025/QH15; Điều 12 khoản 2 điểm b, n, Điều 13 khoản 1, 4, Điều 14 khoản 1, 2 Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15

Được. Doanh nghiệp tư nhân đủ tư cách nhà thầu nếu đáp ứng các điều kiện tại khoản 1 Điều 5 Luật Đấu thầu 22/2023/QH15 (hợp nhất 74/VBHN-VPQH): 1) Có giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, hạch toán tài chính độc lập. 2) Không đang giải thể, không bị thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, không mất khả năng thanh toán. 3) Có tên trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia trước khi phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu. 4) Không đang bị cấm tham dự thầu, không đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự. 5) Độc lập về pháp lý và tài chính với chủ đầu tư và các đơn vị tư vấn của gói thầu đó (Điều 6). Sau đó hồ sơ còn bị chấm về năng lực, kinh nghiệm (doanh thu, hợp đồng tương tự, nhân sự) theo hồ sơ mời thầu. Gói hàng hóa, xây lắp, phi tư vấn, hỗn hợp còn đòi bảo đảm dự thầu từ 1% đến 3% giá gói thầu (Điều 14). Từ 01/01/2025, đấu thầu rộng rãi, hạn chế, chào hàng cạnh tranh trong nước đều làm trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia (Điều 50), nên cần đăng ký tài khoản nhà thầu trước. Rủi ro hay bị bỏ qua: nếu trong 3 năm trước thời điểm đóng thầu, nhân sự của doanh nghiệp bị Tòa án kết án vì vi phạm đấu thầu để giúp doanh nghiệp trúng thầu, hồ sơ dự thầu không hợp lệ (điểm h khoản 3 Điều 26 Nghị định 214/2025/NĐ-CP).Nguồn: Khoản 1 Điều 5, Điều 6, Điều 14, Điều 50 Luật Đấu thầu 22/2023/QH15 (hợp nhất 74/VBHN-VPQH); điểm h khoản 3 Điều 26 Nghị định 214/2025/NĐ-CP