Mua cổ phần chi phối công ty Việt Nam cần thẩm định pháp lý gì?

Luật không bắt buộc thẩm định, nhưng năm điểm sau quyết định thương vụ có làm được không và bên mua gánh gì sau khi chốt. 1) Cổ phần có bán được không. Trong 3 năm kể từ ngày công ty được cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, cổ đông sáng lập chỉ được bán cổ phần phổ thông cho người ngoài khi Đại hội đồng cổ đông chấp thuận (Điều 120 khoản 3 Luật Doanh nghiệp 59/2020/QH14). Điều lệ có thể hạn chế thêm, nhưng chỉ có hiệu lực khi ghi rõ trên cổ phiếu (Điều 127 khoản 1). 2) Có phải thông báo tập trung kinh tế không. Nắm trên 50% vốn là mua lại doanh nghiệp; nếu một bên có tài sản hoặc doanh thu tại Việt Nam từ 3.000 tỷ đồng, giá trị giao dịch từ 1.000 tỷ đồng, hoặc thị phần kết hợp từ 20%, phải thông báo Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia trước khi chốt (Điều 2, Điều 13 Nghị định 35/2020/NĐ-CP). 3) Công ty mục tiêu là công ty đại chúng: mua đến mức sở hữu từ 25% cổ phiếu có quyền biểu quyết phải chào mua công khai, trừ khi Đại hội đồng cổ đông đã thông qua việc chuyển nhượng (Điều 35 Luật Chứng khoán 54/2019/QH14). 4) Bên mua là nhà đầu tư nước ngoài: phải đăng ký mua cổ phần trước khi đổi cổ đông nếu sở hữu nước ngoài vượt 50%, công ty có ngành nghề tiếp cận thị trường có điều kiện, hoặc có đất ở đảo, biên giới, ven biển (Điều 21 khoản 3 Luật Đầu tư 143/2025/QH15). 5) Nghĩa vụ đi theo công ty: nợ thuế, bảo hiểm, hợp đồng có điều khoản đổi chủ, tranh chấp, giấy phép, đất đai. Mua cổ phần thì công ty vẫn mang nguyên các nghĩa vụ này.Nguồn: Điều 120 khoản 3, Điều 127 khoản 1 Luật Doanh nghiệp 59/2020/QH14 (văn bản hợp nhất 67/VBHN-VPQH); Điều 2, 13 Nghị định 35/2020/NĐ-CP; Điều 35 Luật Chứng khoán 54/2019/QH14; Điều 21 khoản 3 Luật Đầu tư 143/2025/QH15