24/2012/NĐ-CPCòn hiệu lực
Tài liệu tổng hợp · Ban hành 03.04.2012 · Hiệu lực 25.05.2012
Tôi muốn mở tiệm vàng, mua bán vàng trang sức mỹ nghệ. Cần thành lập doanh nghiệp hay hộ kinh doanh, có phải xin giấy phép của Ngân hàng Nhà nước không? Kinh doanh vàng miếng có khác không? Nếu tự chế tác vàng trang sức thì cần giấy gì?
Mua bán vàng trang sức mỹ nghệ là ngành nghề kinh doanh có điều kiện nhưng KHÔNG cấp giấy phép con - chỉ cần là doanh nghiệp và đáp ứng điều kiện về địa điểm, cơ sở vật chất. Nếu bạn tự SẢN XUẤT (chế tác) vàng trang sức thì phải có giấy chứng nhận của Ngân hàng Nhà nước; còn kinh doanh vàng MIẾNG thì cần giấy phép riêng và điều kiện rất cao. Khung pháp lý là Nghị định 24/2012/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 232/2025/NĐ-CP).
1) MUA BÁN VÀNG TRANG SỨC MỸ NGHỆ - PHẢI LÀ DOANH NGHIỆP, KHÔNG CẤP GIẤY PHÉP CON
Điều 8 Nghị định 24/2012/NĐ-CP quy định: "Doanh nghiệp kinh doanh mua, bán vàng trang sức, mỹ nghệ phải đáp ứng đủ các điều kiện sau đây: 1. Là doanh nghiệp được thành lập theo quy định của pháp luật, có đăng ký kinh doanh mua, bán vàng trang sức, mỹ nghệ trong Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. 2. Có địa điểm, cơ sở vật chất và các trang thiết bị cần thiết phục vụ cho hoạt động mua, bán vàng trang sức, mỹ nghệ."
Đây là ngành kinh doanh có điều kiện nhưng KHÔNG cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện (khoản 7 Điều 4 Nghị định 24/2012/NĐ-CP). Nghĩa là bạn không phải xin giấy phép con của Ngân hàng Nhà nước cho việc mua bán vàng trang sức - chỉ cần thành lập doanh nghiệp (lưu ý: phải là DOANH NGHIỆP, không dùng hộ kinh doanh cho hoạt động này), đăng ký đúng ngành nghề và duy trì điều kiện về địa điểm, cơ sở vật chất.
2) NGHĨA VỤ NIÊM YẾT VÀ MINH BẠCH
Điều 9 Nghị định 24/2012/NĐ-CP: "Niêm yết công khai tại địa điểm giao dịch về khối lượng, hàm lượng vàng, giá mua, giá bán các loại sản phẩm vàng trang sức, mỹ nghệ và chịu trách nhiệm trước pháp luật về chất lượng sản phẩm bán ra thị trường." Ngoài ra phải tuân thủ quy định về đo lường, hóa đơn, kế toán. Nghị định 232/2025/NĐ-CP bổ sung quy định thanh toán qua ngân hàng đối với giao dịch có giá trị lớn (từ 20 triệu đồng trở lên).
3) NẾU TỰ SẢN XUẤT (CHẾ TÁC) VÀNG TRANG SỨC MỸ NGHỆ
Trường hợp bạn chế tác, sản xuất vàng trang sức (không chỉ mua đi bán lại) thì phải có Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ. Điều 5 Nghị định 24/2012/NĐ-CP: "Doanh nghiệp sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ được Ngân hàng Nhà nước cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ khi đáp ứng đủ các điều kiện sau đây: a) Là doanh nghiệp được thành lập theo quy định của pháp luật, có đăng ký sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ trong Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. b) Có địa điểm, cơ sở vật chất và các trang thiết bị cần thiết phục vụ cho hoạt động sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ." Cơ quan cấp là Ngân hàng Nhà nước (đầu mối tại Ngân hàng Nhà nước khu vực); hướng dẫn theo Thông tư 34/2025/TT-NHNN.
4) KINH DOANH VÀNG MIẾNG - GIẤY PHÉP RIÊNG, ĐIỀU KIỆN RẤT CAO
Kinh doanh mua, bán vàng miếng khác hoàn toàn: là hoạt động phải được Ngân hàng Nhà nước cấp Giấy phép, với điều kiện rất cao (Điều 11 Nghị định 24/2012/NĐ-CP: vốn điều lệ lớn, kinh nghiệm nhiều năm, mạng lưới chi nhánh, nghĩa vụ thuế...). Một tiệm vàng thông thường chỉ mua bán vàng trang sức thì KHÔNG được kinh doanh vàng miếng nếu không có giấy phép này.
5) THUẾ, HÓA ĐƠN
Đăng ký thuế; kinh doanh vàng chịu thuế GTGT và thuế thu nhập doanh nghiệp; xuất hóa đơn đầy đủ; thực hiện quy định phòng chống rửa tiền đối với giao dịch vàng giá trị lớn.
RỦI RO NẾU THIẾU
Sản xuất vàng trang sức không có giấy chứng nhận, kinh doanh vàng miếng không có giấy phép, không niêm yết giá/chất lượng... bị xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định 340/2025/NĐ-CP (xử phạt trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng, thay Nghị định 88/2019/NĐ-CP), kèm tịch thu tang vật vi phạm. Điều 19 Nghị định 24/2012/NĐ-CP cũng liệt kê các hành vi bị cấm.
THỨ TỰ NÊN LÀM: (1) thành lập doanh nghiệp có đăng ký ngành mua bán (và nếu chế tác thì cả sản xuất) vàng trang sức mỹ nghệ → (2) bố trí địa điểm, cơ sở vật chất, trang thiết bị theo Điều 8 → (3) nếu sản xuất: xin Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất vàng trang sức mỹ nghệ tại Ngân hàng Nhà nước → (4) niêm yết giá, hàm lượng; tuân thủ đo lường, hóa đơn, thanh toán qua ngân hàng với giao dịch lớn → (5) đăng ký thuế. Không kinh doanh vàng miếng nếu chưa có giấy phép riêng của Ngân hàng Nhà nước.
Điểm dễ nhầm là tưởng mở tiệm vàng phải xin giấy phép Ngân hàng Nhà nước: mua bán vàng trang sức chỉ cần là doanh nghiệp đủ điều kiện; giấy phép/giấy chứng nhận của Ngân hàng Nhà nước chỉ đặt ra khi bạn sản xuất vàng trang sức hoặc kinh doanh vàng miếng.Nguồn: Điều 4, 5, 8, 9, 11, 19 Nghị định 24/2012/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 232/2025/NĐ-CP); hướng dẫn: Thông tư 34/2025/TT-NHNN; xử phạt: Nghị định 340/2025/NĐ-CP